Drone Fotoğraflarından Ortofoto Üretimi: Fotogrametri Rehberi

Drone fotoğraflarından tek pakette ortofoto, DSM/DTM, sınıflandırılmış nokta bulutu ve sınıf katmanları üretin — CartaX bulutunda ya da CartaX Studio ile kendi bilgisayarınızda; fotoğraf hazırlığı, YKN ve RTK, teslimat koordinat sistemi ve süre beklentileri.

2026-09-14 · 4 dk okuma

Bir uçuşun fotoğrafları tek başına bir ürün değildir; ölçülebilir hâle gelmesi için fotogrametri ile birbirine bağlanıp haritaya oturtulması gerekir. CartaX bu işi tek akışla yapar: fotoğraf klasörünü verirsiniz, standart ürün paketi birlikte üretilir ve doğrudan CartaX projenize yüklenir. Üretimi CartaX bulutunda (web uygulamasındaki CartaX Studio sayfasından ya da Studio'daki Bulutta üret düğmesiyle) ya da uygun bir bilgisayarda CartaX Studio ile kendi makinenizde koşturursunuz. Bu rehber üretimden en iyi sonucu almak için neye dikkat edeceğinizi anlatır. Studio'nun kurulumu için CartaX Studio nedir? rehberine bakın.

Neler üretilir?

Her iş aynı paketi, aynı yüksek kalitede üretir; çıktı ya da kalite seçimi yoktur:

Ürün	Biçim	Ne işe yarar
Ortofoto	GeoTIFF (COG)	Ölçekli, koordinatlı hava görüntüsü; haritanın temeli.
Yükseklik verisi (DSM + DTM)	GeoTIFF (COG)	Yüzey ve arazi yükseklik modelleri; haritada kot okuma, eğim ve hacim bunlardan hesaplanır.
Sınıflandırılmış nokta bulutu	LAZ → Octree	Yoğun 3B nokta bulutu; ölçüm, kesit; zemin, bitki, yapı gibi sınıflarla.
Segmentasyon katmanları	Vektör	Ortofoto üzerinde tanınan nesneler (bina, yol, ağaç, su, araç…); Sınıflar penceresinde açılır.

Dokulu 3B model (mesh) bugün üretim paketinde yoktur.

Fotoğraf hazırlığı

Sonucun kalitesi motordan çok fotoğraflardan gelir:

Bindirme: ileri yönde en az %75, yan yönde en az %65. Az bindirme = delikli model, kayan sınırlar.
Fotoğraf sayısı: yüzlerce fotoğraf normaldir; Studio da web'deki CartaX Studio sayfası da kök klasörü alt klasörleriyle birlikte tarar (JPG/PNG/TIF) ve RTK .MRK kayıtlarını kendisi bulur.
Konum bilgisi: fotoğraflarda EXIF GPS olmalı. RTK'lı drone'larda (ör. DJI .MRK) santimetre düzeyi konum otomatik değerlendirilir: .MRK varsa RTK konumu, yoksa fotoğrafların EXIF konumu kullanılır.
Kaçınılacaklar: hareketli su yüzeyleri, tek düze kar/kum, çok koyu gölge, farklı ışık koşullarını tek koşuda karıştırmak.

Konum doğruluğu: RTK ve YKN

Yer kontrol noktası (YKN) dosyası isteğe bağlıdır. Verirseniz ürün bu noktalara oturtulur; vermezseniz konum RTK kayıtlarından ya da fotoğrafların kendi konum bilgisinden gelir.

Dosya biçimi: .txt ya da .csv; her satırda bir nokta: ad X Y Z. Değerler boşluk, sekme, virgül ya da noktalı virgülle ayrılabilir; ondalık ayırıcı noktadır.
Dosyanız yoksa Studio'da Noktaları gir ve işaretle ile koordinatları elle girebilirsiniz.
Adı sbt, baz, base, ref, cors gibi olan satırlar baz istasyonu sayılır; listede görünür ama çözüme girmez.
İşaretleme: fotoğraflar taranır, hedefler kendiliğinden bulunur ve her noktanın göründüğü kareler önünüze gelir; siz işaretin yerini kontrol edip gerekirse düzeltirsiniz. Her noktayı en az 3 fotoğrafta, toplamda en az 3 nokta işaretlemeniz önerilir. Dosya verildiğinde noktalar işaretlenmeden üretim başlamaz; istenirse YKN olmadan üret ile dosya çıkarılır ve üretim RTK konumuyla sürer.
Web'den gönderilen işte fotoğraflar önce yüklenir, işaretleme yükleme bittikten sonra aynı sayfada yapılır.

İşaretlenen bütün noktalar modele katılır. Doğruluk raporundaki sapmalar bu noktaların çözüm içi farklarıdır; bağımsız bir doğruluk ölçümü değildir. Sonucun doğruluğu noktaların ölçüm kalitesine ve doğru işaretlenmesine bağlıdır.

Teslimat koordinat sistemi

Fotogrametri motorunun ham çıktısı UTM'dir. Koordinat sistemi Gelişmiş altında seçilir ve ürünler seçilen sistemde teslim edilir. Otomatik bırakılırsa sistem YKN dosyasından bulunur; YKN yoksa ürünler UTM'de teslim edilir.

Nerede koşsun: bu bilgisayarda mı, bulutta mı?

Bu bilgisayarda (Studio) — jeton harcanmaz, ham fotoğraflar makinenizden çıkmaz. Windows, NVIDIA ekran kartı (en az 8 GB bellek), en az 16 GB RAM ve bir kez indirilen motorlar gerekir; tek işte en fazla 800 fotoğraf ve 20.000 megapiksel işlenir. Kararı Studio verir: bilgisayar yetmiyorsa gerekçesini yazar ve işi buluta yönlendirir. Yoğun nokta bulutu adımı ekran kartı hızlandırmasını bugün en iyi RTX 40 serisinde kullanır (diğer kartlarda bu adım işlemcide çalışır; beta).
Bulutta (Studio'da Bulutta üret ya da web'de CartaX Studio sayfası → Yeni üretim) — fotoğraflar yüklenir, üretim CartaX'in bulut makinelerinde koşar, sonuç projenize düşer. Jetonla ücretlendirilir: bedel işlenen toplam megapiksele göredir; fotoğraf sayısı belli olur olmaz tahmini jeton ve bakiyeniz görünür, eksikse iş başlamadan uyarılırsınız. Tek işte 2.000 fotoğrafa kadar. Fotoğraflar yüklendikten sonra bilgisayarı kapatabilirsiniz; üretim başladıktan sonra durdurulamaz.

Süre beklentisi: bulutta genellikle 2–4 saat, yoğunluğa bağlı olarak 8 saate kadar. Yerelde süre donanıma göre değişir.

Sonuç nereye gider?

CartaX'te: iş bitince çıktılar seçtiğiniz projeye yüklenir. Ortofoto haritada katman olur; katman ayarında Ölçüm kotu: Yüzey / DSM / DTM açılır; nokta bulutu kendi görüntüleyicisinde açılır; ortofoto satırında Sınıflar belirir.
Bilgisayarınızda (yerel üretimde): Belgeler / CartaX Studio altında ürün klasörleri — Ortofoto, SYM (DSM/DTM), Nokta Bulutu, Sınıf Katmanları, Rapor. Rapor içinde motor raporu (report.pdf), doğruluk özeti (accuracy.json), kamera konumları (shots.geojson) ve koşu günlükleri bulunur.

Sık karşılaşılanlar

Ortofoto kenarları bulanık ya da bükülmüş. Kenarlarda bindirme azalır; uçuşu ilgi alanının bir şerit dışına taşırın.

YKN hedefleri otomatik bulunamadı. Hedeflerin fotoğrafta net görünmesi gerekir; bulunamayan noktaları aynı ekranda elle işaretleyin. RTK kaydı olmayan setlerde kare tahmini metrelerce kayabilir; işaretin yerini görüntüde düzeltin.

Ortofoto ile kadastro/proje arasında sabit kayma var. Konum yalnız EXIF'ten geliyorsa metre düzeyinde kayma normaldir; RTK ya da YKN bunu kapatır. Teslimat koordinat sisteminin projenizle aynı olduğundan emin olun.

Çok uzun sürüyor. Fotogrametri en ağır adımdır. Ekran kartınız RTX 40 serisi değilse yoğun nokta bulutu adımı işlemcide çalışır; işi bulutta da üretebilirsiniz.

İlgili rehberler

Drone Fotoğraflarından Ortofoto Üretimi: Fotogrametri Rehberi

2026-09-14 · 4 dk okuma

Neler üretilir?

Her iş aynı paketi, aynı yüksek kalitede üretir; çıktı ya da kalite seçimi yoktur:

Ürün	Biçim	Ne işe yarar
Ortofoto	GeoTIFF (COG)	Ölçekli, koordinatlı hava görüntüsü; haritanın temeli.
Yükseklik verisi (DSM + DTM)	GeoTIFF (COG)	Yüzey ve arazi yükseklik modelleri; haritada kot okuma, eğim ve hacim bunlardan hesaplanır.
Sınıflandırılmış nokta bulutu	LAZ → Octree	Yoğun 3B nokta bulutu; ölçüm, kesit; zemin, bitki, yapı gibi sınıflarla.
Segmentasyon katmanları	Vektör	Ortofoto üzerinde tanınan nesneler (bina, yol, ağaç, su, araç…); Sınıflar penceresinde açılır.

Dokulu 3B model (mesh) bugün üretim paketinde yoktur.

Fotoğraf hazırlığı

Sonucun kalitesi motordan çok fotoğraflardan gelir:

Bindirme: ileri yönde en az %75, yan yönde en az %65. Az bindirme = delikli model, kayan sınırlar.
Fotoğraf sayısı: yüzlerce fotoğraf normaldir; Studio da web'deki CartaX Studio sayfası da kök klasörü alt klasörleriyle birlikte tarar (JPG/PNG/TIF) ve RTK .MRK kayıtlarını kendisi bulur.
Konum bilgisi: fotoğraflarda EXIF GPS olmalı. RTK'lı drone'larda (ör. DJI .MRK) santimetre düzeyi konum otomatik değerlendirilir: .MRK varsa RTK konumu, yoksa fotoğrafların EXIF konumu kullanılır.
Kaçınılacaklar: hareketli su yüzeyleri, tek düze kar/kum, çok koyu gölge, farklı ışık koşullarını tek koşuda karıştırmak.

Konum doğruluğu: RTK ve YKN

Yer kontrol noktası (YKN) dosyası isteğe bağlıdır. Verirseniz ürün bu noktalara oturtulur; vermezseniz konum RTK kayıtlarından ya da fotoğrafların kendi konum bilgisinden gelir.

Dosya biçimi: .txt ya da .csv; her satırda bir nokta: ad X Y Z. Değerler boşluk, sekme, virgül ya da noktalı virgülle ayrılabilir; ondalık ayırıcı noktadır.
Dosyanız yoksa Studio'da Noktaları gir ve işaretle ile koordinatları elle girebilirsiniz.
Adı sbt, baz, base, ref, cors gibi olan satırlar baz istasyonu sayılır; listede görünür ama çözüme girmez.
İşaretleme: fotoğraflar taranır, hedefler kendiliğinden bulunur ve her noktanın göründüğü kareler önünüze gelir; siz işaretin yerini kontrol edip gerekirse düzeltirsiniz. Her noktayı en az 3 fotoğrafta, toplamda en az 3 nokta işaretlemeniz önerilir. Dosya verildiğinde noktalar işaretlenmeden üretim başlamaz; istenirse YKN olmadan üret ile dosya çıkarılır ve üretim RTK konumuyla sürer.
Web'den gönderilen işte fotoğraflar önce yüklenir, işaretleme yükleme bittikten sonra aynı sayfada yapılır.

İşaretlenen bütün noktalar modele katılır. Doğruluk raporundaki sapmalar bu noktaların çözüm içi farklarıdır; bağımsız bir doğruluk ölçümü değildir. Sonucun doğruluğu noktaların ölçüm kalitesine ve doğru işaretlenmesine bağlıdır.

Teslimat koordinat sistemi

Nerede koşsun: bu bilgisayarda mı, bulutta mı?

Bu bilgisayarda (Studio) — jeton harcanmaz, ham fotoğraflar makinenizden çıkmaz. Windows, NVIDIA ekran kartı (en az 8 GB bellek), en az 16 GB RAM ve bir kez indirilen motorlar gerekir; tek işte en fazla 800 fotoğraf ve 20.000 megapiksel işlenir. Kararı Studio verir: bilgisayar yetmiyorsa gerekçesini yazar ve işi buluta yönlendirir. Yoğun nokta bulutu adımı ekran kartı hızlandırmasını bugün en iyi RTX 40 serisinde kullanır (diğer kartlarda bu adım işlemcide çalışır; beta).
Bulutta (Studio'da Bulutta üret ya da web'de CartaX Studio sayfası → Yeni üretim) — fotoğraflar yüklenir, üretim CartaX'in bulut makinelerinde koşar, sonuç projenize düşer. Jetonla ücretlendirilir: bedel işlenen toplam megapiksele göredir; fotoğraf sayısı belli olur olmaz tahmini jeton ve bakiyeniz görünür, eksikse iş başlamadan uyarılırsınız. Tek işte 2.000 fotoğrafa kadar. Fotoğraflar yüklendikten sonra bilgisayarı kapatabilirsiniz; üretim başladıktan sonra durdurulamaz.

Süre beklentisi: bulutta genellikle 2–4 saat, yoğunluğa bağlı olarak 8 saate kadar. Yerelde süre donanıma göre değişir.

Sonuç nereye gider?

CartaX'te: iş bitince çıktılar seçtiğiniz projeye yüklenir. Ortofoto haritada katman olur; katman ayarında Ölçüm kotu: Yüzey / DSM / DTM açılır; nokta bulutu kendi görüntüleyicisinde açılır; ortofoto satırında Sınıflar belirir.
Bilgisayarınızda (yerel üretimde): Belgeler / CartaX Studio altında ürün klasörleri — Ortofoto, SYM (DSM/DTM), Nokta Bulutu, Sınıf Katmanları, Rapor. Rapor içinde motor raporu (report.pdf), doğruluk özeti (accuracy.json), kamera konumları (shots.geojson) ve koşu günlükleri bulunur.

Sık karşılaşılanlar

Ortofoto kenarları bulanık ya da bükülmüş. Kenarlarda bindirme azalır; uçuşu ilgi alanının bir şerit dışına taşırın.

Çok uzun sürüyor. Fotogrametri en ağır adımdır. Ekran kartınız RTX 40 serisi değilse yoğun nokta bulutu adımı işlemcide çalışır; işi bulutta da üretebilirsiniz.